فقدان شفافیت و نظارت باعث لطمات جبران‌ناپذیری در زمان قاجار شد

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری ـ تحلیلی طلیعه به نقل از ستاد خبری همایش ملی اقتصاد مقاومتی؛ پیوند فرهنگ، سیاست و اقتصاد، دکتر مجید تفرشی پژوهشگر تاریخ در همایش ملی اقتصاد مقاومتی؛ پیوند فرهنگ، سیاست و اقتصاد که صبح امروز ۴ اسفندماه در سالن همایشهای بین المللی صدا و سیما در حال برگزاری است، با اشاره به کارها علمی و تاریخی صورت گرفته داخلی در خصوص نهضت تنباکو گفت: محققان داخلی در یک چهارچوب خاص و فقط با استناد به مدارک تاریخی داخلی به این موضوع پرداخته اند که این امر باعث شده تا از برخی زوایای آن غافل شویم.

وی ادامه داد: نهضت تنباکو جزو مواردی در نیم قرن اخیر است که به علت تکثر و تعداد بالا تحقیق در خصوص آن به حالتی تبدیل شد در حالی که بسیاری از زوایای پنهان آن رمزگشایی نشده است.

تفرشی تاکید کرد: ابعاد تاثیرگذاری و تاثیرپذیری نهضت تنباکو در حوزه منطقه ای، بین المللی و حتی داخل کشور انگستان و بین دیپلماتهای ایرانی و انگلیسی، سیاستمداران و وزرای بریتانیایی و پارلمان این کشور در تحقیقات داخلی در خصوص این نهضت نادیده گرفته شده است.

وی خاطر نشان کرد: هنوز تحقیق دانشگاهی با نگاه علمی، نقادانه، منصفانه و جامع در خصوص نهضت تنباکو انجام نشده است.

تفرشی ادامه داد: تاثیرگذاری نهضت تنباکوی ایران روی مسلمانانی که در کشورها هند و افغانستان زیر استعمار انگلستان زندگی می کردند و همچنین  تاثیرپذیری ملت ایران از مسلمانان هند از نکات مهمی است که باید مورد توجه محققان قرار گیرد.

وی به اسناد بین الملی که در خصوص خسارتهای هنگفت کمپانی رژی و کشور بریتانیا به ملت ایران وجود دارد اشاره کرد و بیان داشت: اسنادی است که نشان می دهد پارلمان بریتانیا هفته ای سه در خصوص روابط با ایران و فعالیت کمپانی رژی جلسه تشکیل می داد و تماما در جهت منافع خود و متضرر کردن ملت ایران گام برمی داشت.

تفرشی به بی کفایتی دربار ایران در زمان قاجار اشاره کرد و عنوان داشت: ناکارآمدی و بی کفایتی دربار ایران باعث تحمیل  یک قرارداد کاملا استعماری و یک طرفه به کشور شد که خسارت بسیار بالایی در مقیاس امروزی در پی داشت.

وی ادامه داد: سه عنصر فقدان شفاقیت، نظارت و حسابرسی را که در زمان قاجار در کشور حاکم بود را علت اصلی این گونه خسارت ها بود.

تفرشی مناسبات استعماری کشور بریتانیا را زمینه بروز یک قیام ملی در دنیای مدرن برای اولین بار در کشور دانست و یادآور شد: نهضت تنباکو با تمام فراز ها و فرودها نه یک قیام کور و نه یه جریان زیر و رو کننده بود بلکه یک نهضت هدفمند و هوشیارانه  در جهت دگرگون کردن مناسبات داخلی کشور بود.

این پژوهشگر تاریخ معاصر در ادامه به اهمیت اسناد بین المللی و منابع تاریخی داخل و خارجی اشاره کرد و گفت: بررس اسناد بین المللی خارج از کشور از این جهت که در آنها غرض ورزی به ملت و کشور ایران وجود دارد نیازمند نگاه هوشیارانه و نقادانه علمی است.

وی ادامه داد: نهضت تنباکو را باید در اسناد خارجی و بر اساس اینکه یه قیام هدفمند و برنامه ریزی شده برای رسیدن به یک هدف مشخص بررسی و تبیین کرد.

تفرشی ادامه داد: ۲۵ تا ۳۰ هزار سند مشخص در خصوص نهضت تنباکو از سال ۱۸۹۰ تا ۱۸۹۲ در سه آرشیو وزارت جنگ، تجارت و خارجه کشور بریتانیا شناسایی شده است که نیارمند بررسی محققان داخلی را می طلبد.

وی به اسنادی در خصوص جزییات چانه زنی های مذاکره کنند آن زمان اشاره کرد و افزود: محققان  انگلستانی در خصوص مذاکرات و جزییات آن در نهضت تنباکو منابع قابل توجهی در اختیار تاریخ نگارن امروزی گذاشته اند.

تفرشی اضافه کرد: تاریخچه شرکت رژی، تاثیرات نهضت تنباکو به شهرهای شمالی و مسلمانان آن که تحت سیطره شوروی بودند و تاثیرات این نهضت بر روی مردم که در جنوب و نواحی کاملا محروم زندگی می کردند از دیگر مواردی است که محققان باید آنها را مد نظر قرار دهند.

انتهای پیام/

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*
Website